Architectuur als compromis

“Het leven van een bouwkundig tekenaar is één grote wijziging”, hoor ik mijn BIM-mende collega’s regelmatig verzuchten en daarmee raken ze precies de inhoud van ons prachtige vakgebied. De meeste gebouwen zijn het resultaat van heel veel overleg over hoe we precies willen bouwen, waar dat kan en wat we ermee willen bereiken. Iedereen die wel eens aan een kleine verbouwing is begonnen, weet dat een idee dat aanvankelijk zo simpel leek uiteindelijk toch heel wat voeten in aarde heeft.Read more

De Nota Ruimte heeft alleen nog een visie nodig

Terwijl er druk onderhandeld wordt over het volgende kabinet ligt er een prachtige concept Nota Ruimte voor de informateurs en formateurs klaar. De ambtenaren van het vorig jaar opnieuw opgerichte ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening hebben knap werk geleverd. Onder een regering die weinig interesse toonde voor doelmatig overheidsbeleid is het ze toch maar gelukt de contouren voor Nederland in 2050 en daarna te schetsen. Zeker de eerste vijftig pagina’s geven een goed leesbaar inzicht in de uitdagingen waarRead more

Bouwers stem links!

Wat de uitslag van de komende verkiezingen ook wordt, een slechter kabinet dan het vorige zal het niet opleveren. Zelfs wie hoopte op een extreemrechts asielbeleid kreeg alleen wetsvoorstellen die bij de eerste juridische toets al door de mand vielen. Dat je van Winschoten naar de Duitse grens 130 mag rijden is zo ongeveer de enige concrete maatregel van de afgeserveerde coalitie. Wie houdt van stilstand en achteruitgang kwam volop aan zijn of haar trekken. Het is de BBB geluktRead more

Leren van Almere

Alle politici die met ondoordachte plannen de Nederlandse woningbouw willen opjagen zou ik graag een keer meenemen naar Almere; nog altijd de snelst groeiende stad van Nederland. Relatief groeide Almere in 2024 vier keer zo snel als Amsterdam, twee keer zo snel als Utrecht en zelfs sneller dan Eindhoven. Voor de komende 10 jaar is de verwachting dat de bevolking van Almere met meer dan 20% gaat groeien. Het kan in Almere, maar gebeurt het ook? De groeicijfers lijken indrukwekkendRead more

Los het woningtekort op met compacte woningen!

Bij de komende verkiezingen zal vast weer het woningtekort ter sprake komen. De VVD gaat als vanouds roeptoeteren dat we moeten bouwen, bouwen, bouwen. D66 wil tien nieuwe groeisteden, christenen geloven dat daar alleen gezinnen gaan wonen, extreemrechts wil nog steeds geen asielzoekers en links blijft maar jammeren over de teloorgang van de sociale woningbouw. Is er dan geen enkele zinnige oplossing voor de problemen in de woningmarkt? Natuurlijk wel, maar dat vraagt precies waar het in de politiek aanRead more

Toch nog een goed idee voor Mona Keijzer

Als optimistisch mens hoop ik dat dit kabinet na bijna een jaar stilstand struikelt over de eerste stappen die het moet zetten, dan hoeven we het ook niet meer te hebben over de plannen die ze maken. Helaas is het nog niet zover. Op het bureau van Mona Keijzer ligt nu een conceptrapport van de adviesgroep Schrappen Tegenstrijdige Overbodige Maatregelen met de titel “Sneller, meer, goedkoper”. Het doet me denken aan de slogan die we voor de Eindhovense Studentenwinkel haddenRead more

Verbouw die woningfabriek

Als je enigszins mee wilt tellen in de Nederlandse woningbouw dan heb je, zo lijkt het, een woningfabriek nodig, of een plan voor een woningfabriek, of dan toch op zijn minst een woningconcept dat zo kant-en-klaar is dat het zomaar uit een fabriek zou kunnen komen. Om snel veel woningen te kunnen bouwen hoor ik vaak dat de Nederlandse bouw meer zou moeten standaardiseren. Maar tegelijkertijd vindt Bouwend Nederland dat er teveel regels zijn. Het is allemaal wel erg jaRead more

Ontwerpen voor echte mensen

Er zijn veel redenen waarom ik iedere architect kan aanraden zelf woonprojecten te ontwikkelen, maar de belangrijkste is dat door zelf het initiatief te nemen je weer in contact kunt komen met de mensen waarvoor je het allemaal doet: de mensen die er gaan wonen. In managementtermen worden dat de ‘eindgebruikers’ genoemd. Een scherpe ambtenaar zei eens dat die benaming hem deed denken aan junkies in hun laatste levensfase. Dat er zo over toekomstige bewoners gepraat wordt, wijst op eenRead more

Procedures kunnen nu al korter

Geachte mevrouw Keijzer, Als architect en ontwikkelaar van woningbouwprojecten weet ik dat u als nieuwe minister van volkshuisvesting en ruimtelijke ordening voor een grote uitdaging staat. Uw voorganger heeft poging op poging gedaan de woningbouwproductie te versnellen maar in de 2 jaar dat hij minister was stagneerde de productie van het aantal nieuwbouwwoningen en daalde het aantal vergunningen fors.1) Omdat u erop gebrand lijkt snel resultaten te boeken wil ik u bij deze een interessant plan voorleggen. Het is gestoeldRead more

Waarom we geen woonoppervlakte hoeven bij te bouwen

Die miljoen woningen voor 2030 gaan we niet halen. De vraag is of dat erg is. Met de cijfers in de hand reken ik voor dat we beter in woningoppervlakte dan in woningaantallen kunnen denken. Dan blijkt de opgave ineens wel haalbaar en nog duurzaam en betaalbaar ook!Read more

Zullen we het weer over woonkwaliteit hebben?

Hoera, de woningmarkt stort in! De huizenprijzen dalen, woningen staan langer te koop, pandjesbazen blazen de aftocht en er wordt minder gebouwd. Dat laatste lijkt vervelend maar waarschijnlijk zullen de bouwprijzen stabiliseren als er weer wat rust na de bouwwoede komt. Tegen de politici die blijven beweren dat alleen bouwen, bouwen, bouwen tot lagere woningprijzen leidt kunnen we nu het bewijs leveren dat een kleine rentestijging al voldoende is om het tij te keren. Minister Hugo de Jonge die dachtRead more

De Burman vernieuwd

Opgetopt, opgeknapt en wel. De Burmandwarsstraat heeft een totale transformatie ondergaan. Tot voor kort stond hier een jaren tachtig flat. De bewoners van de 37 (sociale) huur- en koopwoningen wilden hun flat vernieuwen of misschien zelfs slopen. Samen met mijn collega Joost Vorstenbosch hebben we een plan ontwikkeld en ontworpen waarbij de flat dankzij het toevoegen van nieuwe woningen op het dak compleet gerenoveerd kon worden. Uniek is dat dit proces werd uitgevoerd in opdracht van de Vereniging van Eigenaren.Read more

High End sneak preview

Sst… Niemand doorvertellen… High End Buiksloterham is uit de steigers. Aan de buitenkant al helemaal klaar. Er groeien zelfs al planten op de balkons. Het wachten is nog op de stoffering van de binnenruimtes, het weghalen van de bouwhekken en het aanleggen van de straat. Het zal nog wel even duren voordat er echte architectenfoto’s geschoten kunnen worden maar mijn XOOMlab-collega’s Dirk Jan van Wieringhen Borski, Joost Vorstenbosch, René de Prie en ik zelf zijn zo trots op deze 16Read more

Geen paniek, we gaan 1 miljoen woningen bouwen

Als ik de staat van de Nederlandse politiek psychologisch zou moeten duiden dan is het “manisch-depressief”. Zeker als ik het vanuit mijn eigen vakgebied bezie. Jarenlang was er weinig aandacht voor de bouw. Het ministerie dat de Ruimtelijke Ordening organiseerde werd zelfs opgedoekt. Een paar jaar geleden begonnen de prijzen van woningen te stijgen en toen die woningprijzen ruim voorbij het  plafond van voor de kredietcrisis schoten sloeg de paniek toe. Iemand ontdekte dat er 1 miljoen woningen gebouwd moetenRead more

De Burman in aanbouw

Het dreigt te gaan lukken! Vier jaar geleden werd ik samen met Joost Vorstenbosch gevraagd onze visie te geven op dit project aan de Burmandwarsstraat. Een galerijflat met stevig achterstallig onderhoud op een toplocatie in Amsterdam. Bijna bovenop metrostation Wibautstraat op een steenworp van de Amstel. Er zijn wel vaker appartementencomplexen gerenoveerd en opgetopt maar waarschijnlijk is dit de eerste keer dat het initiatief bij de bewoners zelf lag. Het project is als collectief particuliere stadsvernieuwing uniek nog voor deRead more

DOK2404 in aanbouw

De bouw van DOK2404 is in volle gang. Samen met Hella Hendriks en Theo Dohle, vormen we het driemanschap (m/v) Ruimtemaken. Aan de Rijnhaven in Alphen aan den Rijn ontwikkelden en ontwierpen we 29 appartementen. Het is het eerste blok van de herontwikkeling van het voormalige bedrijventerrein tot een woon- werklocatie. We hebben het gebouw, dat dwars op de kade staat, een extra stoere uitstraling gegeven. Dat past bij een pionierslocatie.Read more

gestaag door bouwen in Amsterdam

“Bouwers keren Amsterdam de rug toe” viel vorige week in het Parool te lezen. Vervolgens mochten ontwikkelaars, beleggers en bouwers uitleggen hoe het kwam dat het aantal verleende vergunningen in Amsterdam tussen 2017 en 2018 gedaald is van 3.497 naar 3.094 nieuwbouwwoningen. Zo halen we de 7500 woningen die er in Amsterdam per jaar bijgebouwd moeten worden natuurlijk nooit. Mij intrigeerden die cijfers wel. Zeker omdat ik in december wethouder Laurens Ivens bij de uitreiking van de Amsterdamse bouwprijzen nogRead more

DOK2404 en het nieuwe omgevingsplan

Wonen aan het water, in een appartement naar je eigen wens. Aan de Rijnhaven in Alphen aan de Rijn ontwerpen we woningen waar toekomstige bewoners meedenken over hoe ze willen wonen. De haven in Alphen aan de Rijn transformeert de komende jaren tot een gemengd woon- en werkgebied. Daarvoor is een omgevingsplan opgesteld. Dit is een nieuwe methode om de ruimtelijke ordening in gemeenten te organiseren. Het omgevingsplan laat veel ruimte voor initiatieven. Ruimtemaken bv, een samenwerking van ontwikkelaar HellaRead more

Goedkope huurwoningen maken Amsterdam onbetaalbaar

Wonen in Amsterdam wordt de laatste jaren fors duurder. Met de gemeenteraadsverkiezingen in aantocht buitelen politici over elkaar met maatregelen die de gemeente moet nemen om de stijgende huurprijzen te beperken. Hoe gek het ook klinkt, dat is slecht nieuws voor wie een woning zoekt. Nog meer gereguleerde huur zal de prijzen en de wachtlijsten alleen maar verder laten stijgen. Met zulk beleid is niemand geholpen. Ondanks alle verhalen dat wonen in Amsterdam onbetaalbaar zou zijn is meer dan deRead more

Naar een toekomst zonder meterkast

Een onderwerp van nationale importantie. De meterkast. In Nederland weten we niet beter of ieder huis is er van voorzien. Uit eigen ervaring weet ik hoe praktisch een dergelijke kast bij de entree van je woning is. Een snelle uit mijn hoofd inventarisatie leert dat je daarin met gemak 4 paar bergschoenen, 2 paraplu’s, bouwlaarzen en bouwhelm, een wintervoorraad mutsen en wanten, een fietspomp, 20 reserve-gloeilampen, alle handleidingen voor huishoudelijke apparaten en enkele tientallen meters verlengsnoeren kwijt kunt. Jammer isRead more

Amsterdam groeit sneller en beter door kleine plannen

Voorspellen is altijd lastig behalve als het om wonen gaat. De behoefte aan wonen is bijna even primair als de behoefte aan eten. Voorjaar 2013 fietste ik met mijn XOOMlab-collega Joost Vorstenbosch door Amsterdam Oost. We hadden een lijst van meer dan honderd panden die leeg of bijna leeg stonden en we waren vast van plan er één te kopen. Aan de lunchtafel hadden we bedacht dat het mogelijk moest zijn een klein pand te verbouwen en geschikt te makenRead more

Wonen voor komende 150 jaar

Ooit komt het goed met de woningbouw. Een optimistische gedachte om het nieuwe jaar te starten. Eens zal de bodem bereikt zijn. Dan vraag ik me af of we al klaar zijn om op die bodem te bouwen. Al ver voor de crisis werd ons ontwerpers voorgehouden dat de woningmarkt zou veranderen. We zouden van een aanbod- naar een vraagmarkt gaan. Makelaars hebben de afgelopen jaren geleerd wat dat betekent. In tijden van hoogconjunctuur stonden voor ieder pand de kopersRead more

Boven NP

Urban Valley smeedt tegenstellingen in één ontwerp samen tot onvermoede kansen. Intiem wonen met een weids uitzicht. Winkels beter ontsluiten door de supermarkt op te tillen tot brugniveau. Ruime parkeerplaatsen aan een kleine haven en 45 flexibel in te richten woningen. De overdekte wintertuin in het woonblok wordt benut ten behoeve van ventilatie van de woningen. Door warmte-uitwisseling met de supermarkt wordt het energieverbruik verder teruggebracht. Duurzaamheid, dubbelgebruik en wooncomfort maken de stad van de toekomst vandaag de dag alRead more

Kleiburg

Consortium De Flat (KondorWessels Vastgoed, Hendriks CPO, Vireo Vastgoed en Hollands Licht) wil Bijlmerflat Kleiburg voor 1 euro overnemen van woningcorporatie Rochdale. Circa 350 woningen worden verkocht als zelfkluswoningen. Een tv-programma gaat de klussers volgen die in het betonnen geraamte unieke eigen woningen maken. Hollands licht, XVW en Harvey Otten hebben letterlijk het kader voor deze kluswoningen ontworpen. Plint, galerijen en scheiding tussen drager en inbouw. Binnenkort maakt Rochdale bekend of het Consortium met deze uitdaging aan de slag magRead more

actieve senioren

Voor een binnenstedelijke invulling is een analyse gemaakt van mogelijke doelgroepen, parkeeroplossingen en terreininrichting. In bovenstaande variant is als doelgroep uitgegaan van actieve senioren. Het parkeren is half verdiept waarbij het terrein enigszins glooiend oploopt. Het wonen is verdeeld over 2 lagen. Een korte galerij aan de noordzijde en grote terrassen op het zuidoosten. Aandacht dient besteed te worden aan de invulling van het terrein. Een klein stadspark dat bijdraagt aan de kwaliteit van de woningen.Read more

Die 60.000 woningen in Almere moeten die er echt zo nodig komen?

Almere wordt de komende kwart eeuw het walhalla voor de Nederlander met bouwplannen. Met ambitieuze plannen moet de nieuwe woningnood worden opgelost. De komende jaren ontstaat in de noordvleugel van de Randstad tussen Haarlem en Almere een tekort van 220.000 woningen. Dat lijkt vreemd met een nauwelijks groeiende bevolking, maar komt natuurlijk doordat we met steeds minder gezinsleden ons huis delen. Daarbij is de opgave vooral een kwalitatieve opgave. De nieuwe woningnood is niet de dreiging van honderdduizenden daklozen, maarRead more